سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
305
المباحث النحوية في شرح البهجة المرضية (شرح سيوطى) (فارسى)
شارح گويد : يعنى نون از تثنيه دو اسم اشاره يكى « ذا » و ديگرى « تا » بتشديد خوانده شده است : امّا نون « ذان » مانند آنچه در آيه ( 32 ) از سوره قصص آمده : فذ انّك برهانان . شاهد در « ذانّك » است كه نونش مشدّد مىباشد . و امّا نون « تان » مانند آنچه در آيه ( 27 ) از سوره قصص وارد شده : احدى ابنتىّ هاتينّ . شاهد در « هاتينّ » است كه نونش بتشديد وارد شده . مصنّف گويد : وجه تشديد نون تثنيه در اسم موصول و اشاره تعويض مىباشد . شارح گويد : يعنى تشديد را در اسم موصول عوض از ياء محذوفه و در اسم اشاره بدل از الف حذف شده قرار دادهاند . سپس مىافزايد : و گاهى نون از « الّذين » و « اللّتين » حذف مىشود . امّا « الّذين » مانند آنچه در كلام اخطل وارد شده : أبنى كليب انّ عمّى اللّذا * قتلا الملوك و فكّكا الاغلالا يعنى اى قبيله بنى كليب بدرستيكه دو عموى من كسانى هستند كه سلاطين و پادشاهان را كشته و غلها و زنجيرها را از اسرا بازكرده و ايشان را نجات دادند . شاهد در « اللّذا » است كه نونش حذف شده . و امّا « اللّتين » مانند آنچه در كلام اخطل نيز وارد شده : هما اللّتا لو ولدت تميم * لقيل فخر لهم صميم يعنى : آن دو زن كسانى هستند كه اگر قبيله بنى تميم آنها را زائيده